Het Bodemspel

Hoe kunnen we hittestress tegengaan? Wat moeten we doen om de biodiversiteit te vergroten? Hoe kunnen we regenwater afkoppelen of piekbuien opvangen? Hoe krijg ik iedereen mee in de vergroeningsopgave? En wat is de sturende rol van bodem en water in dit verhaal?

Ontdek het antwoord op deze vragen met Het Bodemspel: een interactief spel over klimaatadaptatie, vergroening en duurzame keuzes in de openbare ruimte.

Het Bodemspel is een serious game waarin deelnemers bouwen, ontdekken, samenwerken en keuzes maken die ertoe doen. Het spel maakt complexe vraagstukken rond bodem, water en klimaat concreet en bespreekbaar.

Van bedrijventerrein of straat tot schoolplein en van bordspel tot kaartspel (met of zonder begeleiding): Het Bodemspel past zich aan aan de plek, de mensen en hun doel.

Je kunt spelen met je eigen gebied als casus of met een fictieve opgave. Wat je ook kiest: aan het einde sluit je het spel altijd af met een set concrete maatregelen als antwoord op jouw vragen. Kies voor een korte, energieke sessie met het kaartspel, of ga de diepte in met het bordspel, eventueel begeleid door een ervaren spelbegeleider. Voorkennis is niet nodig: het spel neemt je stap voor stap mee in alle relevante informatie en keuzes.

 

De bodem onder onze voeten beïnvloedt meer dan we vaak denken: waterberging, biodiversiteit, groen en toekomstbestendigheid. Toch blijft die ondergrondse wereld vaak onzichtbaar.

Met Het Bodemspel maak je aspecten als bodemkwaliteit en klimaatadaptatie tastbaar. Door het spel te spelen ontdek je hoe bodem, water en klimaat samenhangen — en welke keuzes jouw plek veerkrachtiger maken.

Het Bodemspel begeleidt de deelnemers stap voor stap door alle keuzes die aan de basis liggen van een vergroeningsopgave. Het spel kan daardoor zonder voorkennis worden gespeeld. In elke ronde maken de spelers eerst individueel hun keuzes, waarna zij met elkaar in gesprek gaan om tot een gezamenlijk oordeel te komen. Samenwerking is daarbij essentieel: je hebt elkaar nodig om verder te komen.

Deelnemers werken op deze manier vanuit de huidige situatie — van een zelfgekozen locatie die bekend is bij alle deelnemers, of een fictieve opgave die de systematiek en dilemma’s helder maakt — naar een gezamenlijke ambitie en vervolgens naar concrete maatregelen om die ambitie te realiseren.

Rond zeven thema's zoals ‘waterbuffer', biodiversiteit’ en ‘leefbaar klimaat’ zijn alle keuzes in het spel afgestemd op de bodemsoort van de locatie –zand, klei of veen. Zo maakt het spel inzichtelijk wat realistisch en effectief is op die specifieke plek. Het Bodemspel bevat per bodemsoort een set van zo'n 40 bodemspecifieke maatregelen, die uiteenlopen van adviezen over plantensoorten tot oplossingen voor waterinfiltratie of verharding.

Het Spel

Het Bodemspel is breed toepasbaar bij ruimtelijke en maatschappelijke vraagstukken rond vergroening, verduurzaming en gezonde leefomgevingen. Het spel ondersteunt ontwerpsessies door ideeën te verkennen en onderbouwingen voor keuzes aan te reiken. Het Bodemspel is ook heel geschikt voor participatie- en bewonersbijeenkomsten, doordat het complexe thema’s toegankelijk en makkelijk bespreekbaar maakt.

Het spel geeft inzicht in bodem, water en klimaat en de samenhang met concrete maatregelen en acties. Daarnaast is Het Bodemspel geschikt voor visievorming, met als resultaat een gezamenlijk gedragen toekomstbeeld.

Op welke locatie wil jij vergroenen?

Het bodemspel voor

Bedrijventerrein

Het Bodemspel maakt inzichtelijk hoe bodem, water en vergroening samenhangen in een sterk versteende omgeving zoals een bedrijventerrein. Het spel helpt ondernemers, terreinbeheerders en overheden om gericht te bespreken welke vergroeningsmaatregelen écht effect hebben tegen hittestress of wateroverlast en hoe ze bijdragen aan de toekomstbestendigheid van het bedrijventerrein. Zo ondersteunt het Bodemspel gezamenlijke besluitvorming en versnelt het de stap van ambitie naar uitvoering.

Het bodemspel voor

Woonstraten

Ontwerp een klimaatbestendige straat met ruimte voor water en groen. Met Het Bodemspel kunnen bewoners, groenbeheerders en beleidsmakers samen onderzoeken hoe vergroening kan zorgen voor minder hittestress, betere regenwaterafvoer en meer leefkwaliteit. Het spel maakt de effecten van keuzes in bijvoorbeeld verharding of groen zichtbaar én bespreekbaar. Zo helpt het spel om tot gedragen, haalbare maatregelen te komen die van de straat een prettige en klimaatbestendige woonplek maken.

Het bodemspel voor

Schoolpleinen

Schoolpleinen bestaan vaak voor het grootste deel uit verharding, maar er is steeds meer aandacht voor de positieve effecten die een groene speelomgeving heeft op de gezondheid en het leervermogen van kinderen. Het Bodemspel maakt voor schoolbesturen, docenten en ouders zichtbaar hoe keuzes in groen en bestrating invloed hebben op aspecten als hittestress, biodiversiteit en speelkwaliteit. Het spel nodigt uit om hier samen over na te denken en keuzes in te maken. Zo ontstaat draagvlak voor een groener, gezonder en stimulerend schoolplein.

Wil jij iets anders vergroenen dan een bedrijventerrein, woonstraat of schoolplein? Neem dan contact met ons op; we denken graag met je mee over mogelijkheden om Het Bodemspel ook toepasbaar te maken op jouw locatie. 

Neem dan contact op

 

Waarom een bodemspel

Het bodemspel is aanvankelijk ontwikkeld als ontwerpmethodiek voor het verduurzamen van bedrijventerreinen. Ontworpen op maximale logistieke efficiëntie zijn bedrijventerreinen meestal sterk versteende omgevingen. Het gevolg: het zijn de warmste plekken van Nederland, die kampen met grote opgaven rond hittestress, wateroverlast en gebrek aan biodiversiteit.

Vergroenen van versteende omgevingen lijkt op het eerste gezicht geen ingewikkeld thema. Maar in de praktijk vraagt het om inzicht, afstemming en ruimte — terwijl juist die ruimte er vaak niet is. De goede voornemens blijven dan al snel steken bij het “wippen van tegels”, waarmee kansen op échte impact worden gemist. Omdat bijvoorbeeld de schaal van de ingrepen te beperkt is om daadwerkelijk van betekenis te zijn, of omdat de gekozen maatregelen eigenlijk niet passen bij de situatie.

Want:

  • Past die ingreep wel goed bij de lokale bodemsoort? Zand, veen en klei hebben hele andere eigenschappen.
  • Bereik je wel het doel dat je voor ogen hebt? Biodiversiteit vergroten, of de natuurbeleving bijvoorbeeld.
  • En wat doe je vervolgens met die plek? Stimuleer je wandelen, wordt het een stiltegebied

De mogelijkheden zijn eindeloos, maar vaak ontbreekt de kennis over welke keuzes het meest effectief zijn. En dan moeten betrokken partijen het ook nog samen eens zien te worden. Het Bodemspel brengt beweging in dat gesprek.

Door samen te spelen ontdekken deelnemers hoe ze de meeste impact kunnen maken, raken ze actief betrokken en onderzoeken zij gezamenlijk wat een logische volgende stap is. Samenwerken is essentieel om het einddoel te bereiken: afwegen, onderhandelen, discussiëren en keuzes maken. En niet onbelangrijk: spelen van Het Bodemspel is gewoon ook veel leuker dan een standaard vergadering.

Spelmogelijkheden

Voor elke locatie is Het Bodemspel als bordspel en als kaartspel beschikbaar. Het Bodemspel kan zelfstandig worden gespeeld of via een begeleide werksessie. Zeker bij complexere vergroeningsopgaven biedt de begeleiding door experts meerwaarde vanwege de uitgebreide vakkennis over vergroening, verduurzaming en ruimtelijke vraagstukken die zij inbrengen.

Spelbegeleiding

Wil je brede kennis en ervaring in vergroening en het leiden van interactieve sessies inbrengen? Dan kunnen wij een spelbegeleider verzorgen om het spel met jouw team te spelen.
Bij een eigen gekozen locatie maakt de spelbegeleider zich het gebied eigen en geeft hij of zij een laagdrempelige introductie aan de groep bij aanvang van de werksessie.

Je krijgt de inzet van een ervaren spelleider en bodemexpert die:

  • het spel begeleidt
  • inhoud uitlegt
  • helpt bij vertaling naar de lokale situatie
  • zorgt voor verdieping en resultaat
  • verslag of samenvatting schrijft (optioneel)

Na afloop van de speelsessie ontvang je het complete spel. Zo kun je het spel later op eigen gelegenheid opnieuw gebruiken.

boeken

Grote groepen

Het Bodemspel is geschikt voor voor maximaal 6 spelers. Is de groep groter dan dat? Dan kan het aan meerdere tafels gelijktijdig worden gespeeld. Ons advies is dan om per tafel een spelleider toe te voegen. Dit maakt het mogelijk om uitkomsten te vergelijken:

  • Hebben de teams dezelfde ambitie?
  • Welke maatregelen kiezen zij?
  • Waar zitten de verschillen — en waarom?

De spelleider kan een medewerkers van jouw organisatie zijn (al dan niet vooraf getraind door ons) of een van onze experts.

boeken

Zelf spelen

Zelf aan de slag met Het Bodemspel? Bestel een complete speelset en organiseer je eigen sessies — waar en wanneer je wilt. Je ontvang alle spelmaterialen en een heldere stap-voor-stap handleiding. Zo kun je op elk gewenst moment een sessie organiseren met collega’s, bewoners of andere betrokkenen.

Zelf spelen is vooral geschikt als je:

  • het spel vaker wilt inzetten binnen je organisatie
  • zelf sessies wilt begeleiden
  • flexibiliteit wilt in planning en locatie
  • op een laagdrempelige manier kennis en gesprek wilt stimuleren

Wil je toch zeker weten dat je het maximale uit het spel haalt? Dan kun je ervoor kiezen om (een deel van) je team te laten trainen tot spelbegeleider. Zo combineer je de vrijheid van zelfstandig spelen met de kwaliteit van een goed begeleid proces.

boeken

Spel op maat

Maak Het Bodemspel volledig passend bij jouw project, locatie of vraagstuk.

Bij een maatwerkspel wordt de inhoud toegespitst op de kenmerken van het gebied: denk aan de lokale bodemopbouw, ruimtelijke inrichting, actuele vraagstukken en ambities. Ook kunnen specifieke beleidsdoelen, ontwerpvraagstukken of scenario’s worden verwerkt in het spel.

Mogelijke maatwerkopties zijn onder andere:

  • gebiedsspecifieke maatregelkaarten
  • integratie van eigen data, plannen of kaarten
  • aangepaste scenario’s of spelrondes
  • vormgeving in eigen huisstijl
  • Inpassing in een concreet ontwerp- of participatietraject

Samen kijken we hoe Het Bodemspel jouw proces het beste ondersteunt — van eerste verkenning tot besluitvorming.

boeken

Spelvorm

Het Bodemspel is beschikbaar als kaartspel en als bordspel, zodat het past bij jouw bijeenkomst, doelgroep en werkwijze. Het kaartspel biedt een snelle, compacte start, terwijl het bordspel uitgebreider en op maat stilstaat bij eigen ambities en doelstellingen. Beide spelvarianten zijn te boeken met begeleiding of te bestellen als losse speelsets.

Bordspel

Een intensieve sessie gericht op een zelfgekozen locatie of opgave. Deelnemers werken vanuit hun eigen ambities naar een gezamenlijk doel en verkennen keuzes en consequenties van vergroeningsmaatregelen in relatie tot de lokale bodemsoort. Met fysieke elementen, kaarten, objecten en spelelementen op tafel is het bordspel ideaal voor: workshops, ontwerpsessies, participatie, onderwijssessies en meer.

  • Van individuele ambities toewerken naar gezamenlijk plan voor eigen lokatie
  • Visueel, tastbaar en ruimtelijk
  • Ideaal voor groepen van 6–18 personen

 

 

Duur
2-4 uur
Groepsgrootte
2-6 personen (kan met meerdere sets gelijktijdig worden gespeeld; wij raden aan maximaal 3 tegelijkertijd)
Locatie
zelf te bepalen (ons advies: kies een locatie in het gebied dat je wil vergroenen)
Kosten bordspel
115 euro incl. btw (meer dan 5 exemplaren: 95 euro per stuk)
Interactieve werksessie
1.350 euro excl. btw
Maatwerkopties
o.a. vormgeving van spel in eigen huisstijl, aangepaste maatregelkaarten

Kaartspel

Een toegankelijke en interactieve sessie waarin deelnemers via standaardscenario’s met elkaar in gesprek gaan en kennismaken met bodemvraagstukken. Compact, flexibel en snel inzetbaar. Het kaartspel draait om keuzes, dilemma’s en ontwerpen in kleine teams. Ideaal voor: workshops, scholen, buurthuizen, bijeenkomsten met veel deelnemers en meer.

  • Snelle werkvorm als kennismaking met bodemvraagstukken
  • Inzetbaar voor veel verschillende soorten bijeenkomsten
  • Geschikt voor kleine en grote groepen (4–40 personen)
Duur
1 uur
Groepsgrootte
1-6 personen (kan met meerdere sets gelijktijdig gespeeld worden)
Locatie
zelf te bepalen
Kosten kaartspel
55 euro incl. Btw (meer dan 10 exemplaren is 45 euro per stuk)
Interactieve werksessie
650 euro excl. btw
Maatwerkopties
o.a. grafische vormgeving van spel in eigen huisstijl, aangepaste scenario's, aangepaste maatregelkaarten